BPA چیست؟
بی پی ای یا بیسفنول آ (Bisphenol A) یک ترکیب شیمیایی است که در تولید طیف گستردهای از محصولات مصرفی مانند بطریهای آب، ظروف بستهبندی مواد غذایی، دستگاههای پزشکی، CD و بطری و لوازم نوزاد و کودک استفاده میشود.
تعریف بی پی ای (BPA) و بی پی ای فری (BPA Free)
نکته مهم در بی پی ای تماس و واکنش مواد غذایی با ظروف بستهبندی حاوی بیسفنول آ است که از طریق پدیده انتشار، به داخل مواد غذایی منتقل شده و انسانها با مصرف این مواد غذایی در معرض خطر قرار میگیرند و باعث بروز مشکلات جدی از قبیل ناباروری، بلوغ زودرس، سقط جنین، غیر طبیعی شدن شکل اسپرم، دیابت، چاقی، بیماریهای قلبی و عروقی، سرطان و در کودکان باعث بروز رفتارهای عصبی میگردند.
عبارت BPA Free به معنای عدم داشتن بیسفنول آ (Bisphenol A) است. این عبارت برای محصولات و موادی استفاده میشود که در تولید آنها از بیسفنول آ استفاده نشده است یا سطح بسیار پایینی از آن در آنها وجود داشته باشد.
اهمیت بی پی ای فری بر سلامت انسان و به ویژه کودکان
آیا تا به حال با خود اندیشیدهاید که اهمیت BPA فری بر سلامت انسان چیست؟ بی پی ای فری بودن محصولات برای سلامت انسان خصوصا کودکان بسیار حائز اهمیت است. این ماده میتواند از طریق مواد غذایی و نوشیدنیهایی که در ظروف حاوی BPA قرار دارند، به بدن کودک وارد شده و سلامتی او را به خطر اندازند.
برای مثال میتواند عملکرد سیستم اعصاب و هورمونی کودک را تحت تاثیر قرار داده و باعث بروز مشکلاتی مانند پیشگیری از رشد مناسب، افزایش خطر بروز بیماریهای مزمن، مشکلات رفتاری و تحصیلی، بروز مشکلات رشد و تأخیر در رشد جنسی او گردد. بنابراین، خرید محصولات با برچسب “BPA-free” برای والدین بسیار مهم است.
همچنین استفاده از شیشه شیر بدون بی پی ای برای نوزادان به دلیل داشتن دوره حساس رشد و تکامل امری ضروری است. برای انتخاب شیشههای شیر بی پی ای فری، والدین باید برچسب محصولات را با دقت بخوانند و از برندهایی که از BPA-free بودن محصولات خود تأکید کردهاند، استفاده کنند.
بررسی اهمیت بیسفنول آ در مواد غذایی و مضرات آن
BPA مخفف بیسفنول آ (Bisphenol A)، یک ترکیب شیمیایی است که به طور گسترده در صنعت مواد پلاستیکی مانند ظروف و بطریهای پلاستیکی و اسباب بازیها استفاده میشود. این ماده میتواند از محصولات پلاستیکی به غذاها و نوشیدنیها منتقل شود.
این ترکیب به عنوان یک ضد اکسیدان و ماده حفظ کننده کاربرد دارد و در حفظ کردن خواص طعم، رنگ و عمر مفید مواد غذایی نقش دارد.
اهمیت بیسفنول آ در مواد غذایی به دلیل حفظ طعم و رنگ و جلوگیری از فساد آنهاست. برای مثال برخی از مواد غذایی، مانند روغنها و چربیها، به دلایل شیمیایی با گذشت زمان ممکن است تغیر رنگ و طعم دهند.

تأثیرات هورمونی
BPA میتواند تأثیر منفی بر تعادل هورمونها در بدن داشته باشد و با فعالیت هورمونهای مختلف مانند استروژن و تستوسترون تداخل کند. برخی از تحقیقات نشان دادهاند که BPA سبب اختلال در عملکرد سیستم اندوکرین (سیستم هورمونی) میشود و به مشکلاتی مانند اختلال در تنظیم هورمونهای جنسی، کاهش کیفیت اسپرم در مردان و اختلال در تنظیم و تولید هورمونهای مرتبط با تولید مثل در زنان میشود.
اثرات سمی و اختلال در سلامتی
برخی از تحقیقات نشان دادهاند که BPA میتواند در سیستم عصبی، کبد، کلیهها، سیستم ایمنی و بافت چربی تأثیرات سمی داشته باشد. مصرف طولانی مدت BPA ممکن است باعث اختلال در عملکرد این سیستمها، به ویژه برای افراد آسیبپذیر مانند نوزادان، کودکان و زنان باردار شود.
عوارض بر سلامت کودکان
حال که با مفهوم BPA و تاثیر آن بر سلامت کودکان آشنا شدید، باید بدانید که کودکان به دلیل سازگاری ضعیفتر سیستم ایمنی و هورمونی، ممکن است به عوارض BPA حساستر باشند. در نتیجه تماس مستقیم با محصولات حاوی BPA میتواند بر سلامت آنها تأثیر منفی داشته باشد و مشکلاتی و اثرات زیانباری بر رشد و سیستم عصبی آنها به همراه داشته باشد.
راهکارهای مناسب برای ورود کمتر بیسفنول آ به بدن
در ادامه به معرفی چندین راهکار مختلف برای ورود کمتر بی پی ای به بدن میپردازیم:
- مصرف مواد غذایی کنسرو شده را کاهش داده و از مواد غذایی تازه استفاده کنید و یا از مواد غذایی بسته بندی شده در قوطیهای شیشهای به جای فلزی استفاده کنید.
- برای گرم کردن غذا در داخل ماکروویو از ظروف فاقد بی پی ای استفاده کنید.
- از استفاده مجدد بطریهای پلاستیکی فاقد بی پی ای مانند بطری آب معدنی، دلستر و نوشابه به عنوان بطری آب و آبلیمو بپرهیزید.
- هرگز مواد غذایی کنسرو شده را مستقیما در داخل خود قوطی داغ نکنید و آن را به ظروف مناسب منتقل کنید و سپس آن را بر روی گاز یا داخل ماکروویو گرم کنید.
- از خرید قوطیهای کنسرو ضربه خورده در طی حمل و نقل و دارای زنگ خوردگی در سطح خارجی شان به دلیل احتمال سوراخ بودن و آسیب به پوشش داخلی قوطی خودداری کنید.
